Compensatie voor schade bij lang belastinggeschil

Als de behandeling van een belastinggeschil te lang duurt, kan een belastingplichtige wegens 'spanning en frustratie' een vergoeding voor de immateriële schade krijgen.

Bron: FD, 7 juli 2011

Compensatie voor schade bij lang belastinggeschil

Priscilla de Haas donderdag 07 juli 2011

Als de behandeling van een belastinggeschil te lang duurt, kan een belastingplichtige wegens 'spanning en frustratie' een vergoeding voor de immateriële schade krijgen. Dat heeft de Hoge Raad vrijdag 10 juni in een drietal zaken bepaald.

De rechtszekerheid noopt ertoe dat belastinggeschillen binnen een redelijke termijn worden beslecht.

Voor de vraag of de redelijke termijn is overschreden, zoekt de Hoge Raad aansluiting bij de rechtspraak van het Europese Hof voor de Rechten van de Mens. De andere hoogste bestuursrechters hebben al eerder in deze zin beslist.

Indien de redelijke termijn is overschreden, wordt een tarief gehanteerd van € 500 per halfjaar dat de redelijke termijn is overschreden, waarbij het totaal van de overschrijding naar boven wordt afgerond.

Bijzondere omstandigheden

Voor de berechting van de zaak bij de rechtbank geldt als uitgangspunt dat deze niet binnen een redelijke termijn plaatsvindt indien de rechtbank niet binnen twee jaar uitspraak doet, tenzij sprake is van bijzondere omstandigheden. In deze termijn is derhalve de duur van de bezwaarfase inbegrepen.

De termijn begint te lopen op het moment waarop de heffingsambtenaar het bezwaarschrift ontvangt. Voor de berechting van de zaak in hoger beroep dient het hof uitspraak te doen binnen twee jaar nadat het rechtsmiddel is ingesteld.

De redelijkheid is daarnaast verder afhankelijk van: de ingewikkeldheid van de zaak, de invloed van de belastingplichtige en/of diens raadsman/gemachtigde op het procesverloop, de wijze waarop de zaak door het bestuursorgaan is behandeld en de wijze waarop de zaak door de rechter is behandeld.

Grote sprong voorwaarts

Wanneer in de afzonderlijke fases van de procedure geen sprake is van een overschrijding van de redelijke termijn, valt niet uit te sluiten dat in bijzondere gevallen de totale duur van het geding zodanig is dat toch het rechtszekerheidsbeginsel is geschonden.

Het is evenwel ook denkbaar dat de zaak in een eerdere fase met bijzondere voortvarendheid is behandeld, zodat de overschrijding van de redelijke termijn in een latere fase daardoor wordt gecompenseerd.

De uitspraken van de Hoge Raad zijn een grote sprong voorwaarts in het kader van de rechtszekerheid.

Bedacht dient daarbij overigens te worden dat in een procedure waarin zowel een belastingaanslag als een daarmee samenhangende boete in het geding zijn, de immateriële schadevergoeding en de boetevermindering naast elkaar worden toegepast, indien er sprake is van een overschrijding van de redelijke termijn.

pdf artikel»