Zwitserse moraal is sterker dan die van Nederlandse fiscus

Nederland heeft onlangs het nieuwe belastingverdrag met Zwitserland geratificeerd. Dit verdrag steunt de Belastingdienst bij de jacht op zwartspaarders.

Bron: FD, 21 juli 2011

Zwitserse moraal is sterker dan die van Nederlandse fiscus

Vera Ruijs donderdag 21 juli 2011

Nederland heeft onlangs het nieuwe belastingverdrag met Zwitserland geratificeerd. Dit verdrag steunt de Belastingdienst bij de jacht op zwartspaarders. Zwitserland is gezien het daar geldende bankgeheim immers altijd in trek geweest om vermogen te stallen dat buiten het zicht van de fiscus moest blijven.

Tot voor kort waren de mogelijkheden tot informatie-uitwisseling met Zwitserland zéér beperkt. Dankzij het nieuwe verdrag kan Nederland Zwitserland met succes verzoeken informatie over Nederlandse belastingplichtigen te verstrekken. Het informatieverzoek moet wel aan bepaalde vereisten voldoen. Zo moet het verzoek voldoende gespecificeerd en geïndividualiseerd zijn. Zogeheten 'fishing expeditions' zijn niet toegestaan. Eerst moet Nederland dus voldoende concrete aanwijzingen hebben over de belastingplichtige naar wie navraag wordt gedaan. Maar hoe kom je daaraan?

Steeds vaker blijkt Nederland aanwijzingen te ontlenen aan gestolen informatie. Zo ontving de Nederlandse fiscus enige tijd geleden van de Franse autoriteiten een cd-rom met gegevens van Nederlandse rekeninghouders van de Zwitserse vestiging van bank HSBC. Een ex-werknemer van HSBC had deze gegevens gestolen. De Nederlandse overheid, zal zich, na identificatie van de personen die op de cd-rom voorkomen, ongetwijfeld tot Zwitserland wenden met het verzoek om nadere informatie over hen te verstrekken.

Álle informatie opvragen

Het verdrag bevat geen voorbehoud voor informatieverzoeken gebaseerd op gestolen informatie. Toch heeft Zwitserland laten weten aan dergelijke verzoeken niet tegemoet te zullen komen. Als reden voert Zwitserland de goede trouw aan die lidstaten bij de uitvoering en uitleg van een verdrag in acht moeten nemen. Deze goede trouw is vastgelegd in het Verdrag van Wenen inzake het Verdragenrecht, waarbij zowel Nederland als Zwitserland partij is. Zwitserland heeft zijn zienswijze ook op nationaal niveau neergelegd in zijn regelgeving. Mocht Nederland dus een verzoek doen aan Zwitserland waarbij Nederland zich baseert op gestolen informatie, dan zal Zwitserland in beginsel niet aan dit verzoek voldoen.

De Nederlandse overheid lijkt hier anders over te denken. Zo staat op de website van de Belastingdienst bijvoorbeeld vermeld dat de Nederlandse Belastingdienst voortaan álle informatie kan opvragen die zij relevant acht en betrekking heeft op de periode na 1 maart 2010.

Alle remmen los

Of Zwitserland daadwerkelijk voet bij stuk houdt of uiteindelijk zwicht voor internationale druk om toch aan een dergelijk verzoek te voldoen, zal de komende tijd leren. Intussen is het verbazingwekkend dat Nederland en Zwitserland het beginsel van de goede trouw tussen lidstaten zo verschillend uitleggen. Nederland vraagt het onderste uit de informatiekan en trotseert aldus het Weens Verdragenverdrag. Wellicht krijgt de fiscus als gevolg daarvan het Zwitserse deksel op de neus.

Bovendien is het opmerkelijk dat de overheid zich gedragingen permitteert die voor de onderdanen strafbaar zijn gesteld. Zo staat op heling voor de gewone burger een stevige straf. Voor het goede voorbeeld moet je kennelijk niet bij de fiscus zijn. Deze weet zich beschermd door strafrechtelijke immuniteit. Waar het gaat om de jacht op zwartspaarders mogen kennelijk alle remmen los. Een hoogst bedenkelijke situatie. Over belastingmoraal gesproken!

Mr. Vera Ruijs is verbonden aan Hertoghs advocaten-belastingkundigen.

pdf artikel»