Pleitbaar standpunt staat (ook) in fiscaal strafrecht los van subjectieve bedoeling

  

Pleitbaar standpunt staat (ook) in fiscaal strafrecht los van subjectieve bedoeling

Gepubliceerd in: Nederlands Tijdschrift voor Fiscaal Recht
Datum: 05-07-2018
Auteur(s): V.S. Huygen van Dyck-Jagersma

Bekijk PDF

Sam en vatting
D e s tr a fk am er v an d e H oge R aad h eeft z ic h in d it a rre st e xp lic ie t a an geslo te n b ij d e o bje ctie v e le er v an h et p le it b are s ta n dpunt. D e
bela stin gk am er h ad d it – v erm oed elij k n a o verle g m et d e s tr a fk am er – r e ed s o p 2 1 a p ril 2 017 (
NTFR 2 017/1 240
) g eo ord eeld . I n
deze p ro ced ure s ta at in m ate rie el o pzic h t d e v ra ag c en tr a al o f e r n og s p ra k e is v an v erre k en bare v erlie zen . V erlie zen z ij n o p g ro nd
van a rt. 2 0a W et V PB 1 969 n ie t la n ger v oorw aarts v erre k en baar n ad at ‘ in b ela n grij k e m ate ’ ( m eer d an 3 0% ) h et
aan deelh ouders c h ap is g ew ij z ig d . J u rid is c h h ad v erk oop p la ats g ev onden v an 2 5% v an d e a an dele n , d us o nvold oen de o m d e
verlie zen te d oen v erd w ij n en . D aarn aast w as e ch te r, m ed e o p g ro nd v an e en v erb org en ‘ s id ele tte r’, d e e co nom is c h e e ig en dom v an
de r e ste re n de 7 5% v erk och t in clu sie f h et s te m re ch t. A ls r e d en v oor h et u it s te l v an d e ju rid is c h e o verd ra ch t v an d ie 7 5% h eeft d e
verk oper v an d e a an dele n a ls g etu ig e v erk la ard d at d it d ie n de o m g eb ru ik te k unnen m ak en v an d e in d e b v a an w ezig e v erlie zen .
In c assa tie is a an gev oerd ( m id del 1 ) d at n ie t o ndubbelz in nig a fs ta n d is g ed aan v an h et c o nsu lt a tie re ch t v an e en v erd ach te
voora fg aan d a an h et v erh oor v an d e b estu urd er v an v erd ach te ( d e b v), w aarin d eze e en b ek en nen de v erk la rin g h eeft a fg ele gd . Z ou
dit m id del z ij n g esla agd , d an h ad d e v erk la rin g v an d e v erd ach te n ie t v oor h et b ew ij s m ogen w ord en g eb ru ik t. D e a d vocaat- g en era al
co nclu deerd e d at w el o ndubbelz in nig a fs ta n d is g ed aan e n b oven die n n ie t d e b estu urd er ‘ d e v erd ach te ’ is m aar d e b v, z o dat d it
verw eer ü berh au pt n ie t to t g ev olg en h ad k unnen le id en . D e H oge R aad v erw erp t h et v erw eer m et e en b ero ep o p a rt. 8 1 W et R O .
H et tw eed e m id del lu id t d at d e b v e en p le it b aar s ta n dpunt h ad d at w él s p ra k e w as v an v erre k en bare v erlie zen , z o dat g een s p ra k e is
van o pzet. D e H oge R aad ( s tr a fk am er) h erh aalt d e o verw egin gen u it h et b ela stin garre st v an 2 1 a p ril 2 017 (
NTFR 2 017/1 240
),
in houden de d at in g ev al v an e en o bje ctie f p le it b aar s ta n dpunt g een s p ra k e k an z ij n v an o pzet. D e te b ean tw oord en v ra ag is o f d e
bela stin gp lic h tig e, a ch te ra f b ek ek en , n aar o bje ctie v e m aats ta v en r e d elij k erw ij s k on e n m och t m en en d at d e a an gif te ju is t w as. Z o
nie t, d an o ntb re ek t d e a an m erk elij k e k an s d at v an e en o nju is te a an gif te s p ra k e z al z ij n . V oor e en s tr a fre ch te lij k e v ero ord elin g is
opzet v ere is t, d us m in im aal v oorw aard elij k o pzet. D aarv oor is v ere is t d at d e v erd ach te b ew ust d e a an m erk elij k e k an s o p o nju is th eid
heeft a an vaard . B lij k t d ie k an s a ls g ev olg v an e en p le it b aar s ta n dpunt n ie t a an m erk elij k , d an o ntb re ek t o pzet.
D e H oge R aad o ord eelt v erv olg en s d at h et o ord eel v an h et h of in s ta n d k an b lij v en . W elis w aar h eeft h et h of g eo ord eeld o p b asis v an
een s u bje ctie f p le it b aar s ta n dpunt, m aar d e u it k om st is n ie t o nbegrij p elij k . D e H oge R aad o verw eegt d an o ok d at in h et o ord eel v an
het h of lig t ‘ b eslo te n ’ d at o p g ro nd v an h et o bje ctie v e p le it b are s ta n dpunt g een s p ra k e w as v an p le it b aarh eid . D e v ero ord elin g v an d e
bv b lij f t d aaro m in s ta n d.
Com men ta ar
M et d it v erv olg o p h et f is c ale o ord eel in h et C re d it S uis se -a rre st ( H R b ela stin gk am er 2 1 a p ril 2 017,
NTFR 2 017/1 240
) o nders tr e ep t
de H oge R aad d at d e b ela stin gk am er e n s tr a fk am er h et e en s z ij n : h et p le it b are s ta n dpunt m oet o bje ctie f w ord en b eo ord eeld .
D aarm ee w as o p 2 1 a p ril 2 017 a l e en e in de g ek om en a an d e o nzek erh eid o ver d e s u bje ctie v e v ers u s o bje ctie v e le er. V oor a lle
duid elij k heid s lu it d e s tr a fk am er z ic h u it d ru kkelij k b ij h et f is c ale o ord eel a an . D at d e b etr o kken e ( s u bje ctie f) w ellic h t d ach t d at z ij n
aan gif te o nju is t z o u z ij n e n /o f ü berh au pt n ie t o ver h et a ch te ra f a an gev oerd e m ogelij k p le it b are s ta n dpunt h eeft n aged ach t, d oet n ie t
te r z ak e. U it s lu it e n d is v an b ela n g d e v ra ag o f ‘ n aar o bje ctie v e m aats ta v en ’ e en p le it b aar s ta n dpunt h ad k unnen w ord en in gen om en
als g ev olg w aarv an d e a an gif te w elis w aar o nju is t, m aar n ie t e v id en t o nju is t w as, o m dat h et k w artje o ok d e a n dere k an t o p h ad
kunnen v alle n .
V oor h et s tr a fre ch t p la ats t d e H oge R aad h et p le it b are s ta n dpunt in d e ‘ a an m erk elij k e k an s’-e is v an h et v oorw aard elij k o pzet. D it
doet b ij s o m mig e a u te u rs n og d e v ra ag r ij z en o f d e u it le g a n ders w ord t b ij ‘ e ch t’ o pzet, in n ie t- v oorw aard elij k e z in . G eld t d an to ch
w eer e en s u bje ctie f c rit e riu m ? D e H oge R aad o verw eegt e ch te r in r .o . 3 .4 .7 . d at ‘ v ere is t is d at b etr o kken e o pzette lij k h eeft

geh an deld , d us m in st g en om en m et v oorw aard elij k e o pzet’ , e tc . D aarin lig t in m ij n o gen b eslo te n d at w an neer n ie t a an d e o nderg re n s
van e en a an m erk elij k e k an s v oor v oorw aard elij k o pzet is v old aan , o ok g een s p ra k e k an z ij n v an e ch te o pzet.
V an s u bje ctiv it e it in h et p le it b are s ta n dpunt k an d us g een s p ra k e m eer z ij n , m aar n atu urlij k w el v an ‘ o nhan dig e’ f e it e n d ie a an
ple it b aarh eid in d e w eg s ta an . N u u it d e s id ele tte r e n v erk la rin gen d aaro ver b le ek d at d e a an dele n f e it e lij k a l w el w are n o verg ed ra gen ,
m aar s le ch ts o p p ap ie r z ij n u it g este ld o m d e v erlie sv erv al- re gel v an a rt. 2 0a V PB 1 969 ( o ud) te o m zeile n , v alt h et d oek v oor d e
obje ctie v e p le it b aarh eid v an h et s ta n dpunt in d eze c asu s.
N og e en p aar n abra nders.
V ra gen d ie b ij h et le zen v an d it a rre st k unnen o pkom en z ij n : 1 . Z egt d eze u it s p ra ak ie ts o ver ‘ k le u rlo osh eid ’ v an o pzet in f is c ale
zak en ? 2 . K an h et in sc h ak ele n v an e en a d vis e u r e en p le it b aar s ta n dpunt o ple v ere n ? 3 . I s v oor e en f is c aal p le it b aar s ta n dpunt v ere is t,
zo als h et h of o verw oog, d at v oora f o pen heid v an z ak en w ord t g egev en ? E n 4 . Z egt d e a d vocaat- g en era al te re ch t d at d e v erk la rin g
van d e b estu urd er n ie t h ad k unnen w ord en u it g eslo te n , n u d eze ‘ n ie t d e v erd ach te ’ is ?
1. H et u it g an gsp unt in h et s tr a fre ch t is d at ‘ g ew oon’ ( o fte w el k le u rlo os) o pzet g en oeg is e n g een ‘ b oos’ o pzet – g eric h t o p h et
overtr e d en v an d e w et – is v ere is t. O p g ro nd d aarv an w ord t w el b eto ogd d at f is c ale s tr a fb are f e it e n a lle en o pzet o p d e ( a l d an n ie t
onju is te ) a an gif te v ere is e n e n n ie t o p d e o m sta n dig h eid d at d oor d e w ij z e v an in vulle n d e w et w ord t o vertr e d en ( d e o nju is th eid ). H et
oord eel v an h et h of – d e H oge R aad z egt n ie ts o p d it p unt – im plic eert d at n aar z ij n o ord eel w el d egelij k o pzet o p d e o nju is th eid is
vere is t. H et h of o verw eegt im mers d at ‘ d e b estu urd er v an v erd ach te ( … ) b esc h ik te o ver v old oen de k en nis e n in zic h t in d e a ard ,
bete k en is e n g ev olg en v an d e o vere en kom st’ e n d at h et ‘ o pzet v an d e v erd ach te v en noots c h ap d aarto e b lij k t o ok u it h et h ie rb oven
aan geh aald e c it a at’ . H et g aat d us o m d e w ete n sc h ap v an d e ( b estu urd er v an d e) v erd ach te te n a an zie n v an d e o nju is th eid , d us v an
de g eld en de r e gelg ev in g. E en v ols tr e k t k le u rlo os o pzet z o u to t e ig en aard ig e e n o nw en se lij k e v ero ord elin gen k unnen le id en :
hoofd re gel b lij f t n atu urlij k w el d at je ie m an d e en r e le v an t v erw ij t k unt m ak en .
2. H et in sc h ak ele n v an e en a d vis e u r is – n aast h et p le it b are s ta n dpunt – o ok e en b ela n grij k v erw eer te gen ( fis c aal) o pzet. H et h of
had in z ij n w eerg av e v an h et v erw eer d oor d e v erd ed ig in g o pgen om en d at d e v erd ach te ‘ z ic h im mers ( h eeft) b ij la te n s ta an d oor
pro fe ssio nals d ie h ij v oor d esk undig m och t h ouden ’. V ertr o uw en o p d e a d vis e u r e n e en p le it b aar s ta n dpunt k an n atu urlij k
sa m en gaan . E en o nju is t o ord eel v an d e ( k undig te a ch te n ) a d vis e u r le v ert e ch te r n ie t d aard oor e en p le it b aar s ta n dpunt o p. O ok
zo nder p le it b aar s ta n dpunt s ta at h et v ertr o uw en o p d e a d vis e u r in b egin se l e ch te r a an o pzet in d e w eg, te n zij d e b ela stin gp lic h tig e
onzo rg v uld ig h eid k an w ord en v erw ete n ‘ b ij d e k eu ze v an z ij n a d vis e u r e n b ij d e s a m en w erk in g m et d ie a d vis e u r’ ( z ie m eer in
N DFR , a rt. 6 7d A W R, c o m men ta ar 5 ( d oor S it s e n )).
3. ( G een ) o pen heid v an z ak en g ev en h eeft g een in vlo ed o p d e p le it b aarh eid v an h et s ta n dpunt. D e H oge R aad n eem t d ie o pm erk in g
van h et h of te re ch t o ok n ie t o ver. G ele t o p d e s u bje ctie v e u it le g d ie h et h of to en ( in 2 015) n og v oors to nd, is d e o verw egin g w el
begrij p elij k . A ls je e ch t ( s u bje ctie f) d en kt d at h et g o ed z it , g a je n ie t g eh eim zin nig d oen o ver d e s id ele tte r. G ele t o p d e o bje ctie v e le er
is o pen heid v oora f e ch te r g een r e le v an t a sp ect.
4. D e v erd ed ig in g h eeft a ls m id del 1 a an gev oerd d at d e b estu urd er n ie t o ndubbelz in nig a fs ta n d h eeft g ed aan v an z ij n c o nsu lt a tie re ch t
(v oora fg aan d a an h et v erh oor m et e en a d vocaat) , w aard oor d eze v erk la rin g ( n aar v aste ju ris p ru den tie ) v an b ew ij s m oet w ord en
uit g eslo te n . N a o verw egin gen d oor d e a d vocaat- g en era al d at w él s p ra k e is v an a fs ta n d e n v an b ew ij s u it s lu it in g d us g een s p ra k e k an
zij n , m erk t d eze o p d at d e b estu urd er d e v erd ach te b v n ie t is e n a lle en d aaro m a l d e v erk la rin g n ie t v an b ew ij s h ad h oev en te w ord en
uit g eslo te n . J u is t is ( a lt h an s v aste ju ris p ru den tie is ) d at v an w ege d e z o gen oem de ‘ s c h utz n orm ’ a lle en d e v erd ach te z elf e en b ero ep
kan d oen o p u it s lu it in g v an z ij n v erk la rin gen , d us e en m ed ev erd ach te h ie r n ie t v an k an p ro fit e re n . W at m ij b etr e ft is d is c u ta b el o f d it
ook h eeft te g eld en v oor v erk la rin gen d oor d e b estu urd er, d ie e en -o p-e en w ord en to egere k en d a an d e b v.
[1 ]
Van essa H uygen v an D yck -J a gers m a is v erb onden a an J a eger a d vocate n -b ela stin gk undig en te A m ste rd am .
NAAR B O VEN
Bro n:
http :/ /w ww.n dfr.n l/ lin k/N TFR 2018-1 545
Datu m : 1 0-7 -2 018 1 5:3 4:0 7
Alle r e ch te n v oorb eh ouden . A lle a u te u rs re ch te n e n d ata b an kre ch te n v an d eze t e kst w ord en u it d ru kkelijk v oorb eh ouden . D eze r e ch te n b eru ste n b ij S du U it g ev ers .
Nie ts u it N DFR m ag w ord en v erv eelv oudig d, o pgesla g en in e en g eau to m atis eerd g eg ev en sb esta n d o f o pen baar g em aakt in e n ig e v orm o f o p e n ig e w ijz e , h etz ij
ele ktro nis ch ,m ech an is ch , d oor f o to ko pie ën , o pnam en o f e n ig e a n dere m an ie r, z o nder v oora fg aan de s ch rif te lijk e t o este m min g v an d e u it g ev er.
All r ig hts r e serv ed . N o p art o f t h is p ublic atio n m ay b e r e p ro duced , s to re d in a r e trie v al s y ste m , o r t ra n sm it te d in a n y f o rm o r b y a n y m ean s, e le ctro nic , m ech an ic al, p hoto co pyin g,
re co rd in g o r o th erw is e, w it h out t h e p ublis h er’s p rio r c o nsen t.
«



Weteringschans 237
1017 XH Amsterdam

T 020 - 676 04 81
F 020 - 676 04 82
E info@jaeger.nl

neem contact op

Jaeger maakt gebruik van cookies

Wij plaatsen cookies om uw ervaring op de website te verbeteren. De cookies die vereist zijn om de website te gebruiken zijn wettelijk toegestaan. Voor de andere cookies kunt u hieronder toestemming geven.

meer informatie